24/11/2015.
Xin chào! Gần đây Duy đang xây dựng một team, đóng góp ý kiến cho một team khác về vấn đề "động lực làm việc", kết hợp với trải nghiệm 5 tháng ở Rain Coffee, hôm nay Duy muốn viết bài này đúc kết lại những hiểu biết, kinh nghiệm của mình để xây dựng một đội nhóm vững mạnh với vai trò là một người Leader.
Các giai đoạn cần trải qua
Trước hết, Leader là một người có ý tưởng, có tầm nhìn và họ muốn tập hợp một đội nhóm để cùng nhau đạt được tầm nhìn đó. Có một chu kỳ gồm 5 giai đoạn mà người Leader cần hiểu để biết team mình đang ở đâu, không bị dao động trước những biến cố (điều này Duy được học từ thầy Lê Thẩm Dương):
Triết lý của người Leader
Điều quan trọng tiếp theo, hay còn gọi là một triết lý mà người Leader phải tâm niệm nếu muốn xây dựng một team phát triển bền vững, đó là "Hãy giúp người khác đạt được mục tiêu của họ thông qua việc đạt được mục tiêu của tổ chức". Duy nghĩ không ai là không sống cho mình trước tiên, "Nhân bất vị kỷ, thiên tru địa diệt" (đơn giản thôi, khi nhìn một tấm ảnh chụp tập thể lớp, người đầu tiên bạn tìm kiếm là ai). Bởi vậy, người Leader cần thấu hiểu và đề cao mục tiêu cá nhân của từng người.
Nếu bạn muốn kiếm tiền, hãy giúp team tăng doanh số. Nếu bạn muốn học bán hàng, hãy trở thành người bán hàng tích cực nhất team. Nếu bạn muốn mở rộng mối quan hệ, hãy chia sẻ giá trị cho thật nhiều người. Nếu bạn muốn tạo nhân hiệu, hãy hoàn thành xuất sắc vai trò của mình, gây tầm ảnh hưởng và vươn lên vị trí bạn muốn có trong team. Nếu bạn muốn điều gì, hãy để team giúp bạn...
Một câu nói nổi tiếng của chuyên gia bán hàng thế giới - Zig Ziglar, đó là "Bạn sẽ có tất cả những gì bạn muốn nếu bạn giúp khách hàng đạt được những gì họ muốn"!
Khả năng của người Leader
Tiếp theo, vậy theo bạn điều gì khiến cho nhiều người theo một người? Chẳng nhẽ người Leader đó phải giỏi toàn diện, có thể giúp giải quyết mọi vấn đề của thành viên để thu hút họ đến với mình hay sao?... Duy không nghĩ vậy. Ngồi ngẫm lại quãng thời gian hoạt động ở RC, "Điều gì khiến mình tâm huyết với nơi đó suốt 5 tháng trời", và Duy đúc kết ra điều sau. Nếu muốn trở thành Leader, hãy rèn giũa các yếu tố sau đây:
Lãnh đạo hay chỉ đạo?
Quay trở lại tiêu đề bài viết hôm nay, nhiều người hỏi "Đâu là sự khác nhau giữa 2 từ này?" và "Nên chú trọng vào yếu tố nào hơn?". Có thể mỗi người có một góc nhìn riêng, còn quan điểm của Duy là trong một tổ chức phải luôn tồn tại song song cả 2 điều này (cụ thể hơn là 2 người sở hữu 2 tính cách này). Tại sao? Vì cái gì cũng có hai mặt của nó.
Nếu chỉ có người lãnh đạo, mặc dù các thành viên sẽ cảm thấy vui vẻ, thoải mái, tràn đầy năng lượng nhưng rất dễ làm việc theo cảm hứng vì không có sự ràng buộc gì. Nếu chỉ có người chỉ đạo thì mọi người trong team sẽ làm việc "cho xong" trách nhiệm thôi, với một tâm thế gò bó, áp lực, khó chịu. Bởi vậy, chỉ khi team có cả 2 nhân tố quan trọng này và 2 ông ngồi lại cùng nhau bàn bạc, phân quyền hạn và trách nhiệm của từng người thì team mới thực sự là trọn vẹn. Cá nhân Duy thì luôn coi trọng yếu tố con người lên hàng đầu, bởi học quản trị đủ thứ suy cho cùng đều hướng đến quản trị nhân sự. Trên đây là những hiểu biết, quan điểm của Duy về việc xây dựng đội nhóm. Cảm ơn mọi người đã dành thời gian ủng hộ bài viết!
Trước hết, Leader là một người có ý tưởng, có tầm nhìn và họ muốn tập hợp một đội nhóm để cùng nhau đạt được tầm nhìn đó. Có một chu kỳ gồm 5 giai đoạn mà người Leader cần hiểu để biết team mình đang ở đâu, không bị dao động trước những biến cố (điều này Duy được học từ thầy Lê Thẩm Dương):
- Giai đoạn 1 - TẬP HỢP: Các thành viên mới tiếp xúc, hợp tác với nhau trong công việc và do nhu cầu An toàn trong thang Maslow nên tâm thế tham gia lúc này của mỗi người chủ yếu là thăm dò người khác (tính cách, khả năng, quá khứ, mối quan hệ...)
- Giai đoạn 2 - MÂU THUẪN: Một team mạnh là khi có đầy đủ các nhân tố khác nhau (về tính cách, sở trường). Tuy nhiên chính sự khác nhau này sẽ dẫn đến sự bất đồng quan điểm, phong cách làm việc cũng như xung đột về tính cách, phẩm chất.
- Giai đoạn 3 - ỔN ĐỊNH: Sẽ chỉ còn những người thực sự tâm huyết với tầm nhìn và kiềm chế được cảm xúc, cái tôi cá nhân mới tiếp tục cùng nhau bước sang giai đoạn này. Giờ đây mỗi thành viên đều chấp nhận và tôn trọng sự khác biệt của nhau. Tất cả hướng đến mục tiêu chung.
- Giai đoạn 4 - PHÁT TRIỂN: Thật tuyệt vời nếu team đạt tới giai đoạn huy hoàng này. Không chỉ là chấp nhận, các thành viên còn thấu hiểu và tin tưởng nhau. Công việc cũng đã thực hiện một thời gian nên giờ đây quy trình hoạt động rất trơn tru, hiệu quả. Cả team tràn đầy động lực!
- Giai đoạn 5 - TAN RÃ: Nhưng ở đây không hàm ý tiêu cực. Đơn giản là khi đã đạt được mục tiêu, tầm nhìn rồi, có thể mỗi người sẽ có một hướng riêng nên team sẽ dừng hoạt động. Tuy nhiên sau đó, nếu tiếp tục có một phát kiến hay tầm nhìn nào đó mới, họ sẽ lại tiếp tục đồng hành cùng nhau. Giờ đây tất cả đều là anh em, không còn là "cộng sự" nữa.
Triết lý của người Leader
Điều quan trọng tiếp theo, hay còn gọi là một triết lý mà người Leader phải tâm niệm nếu muốn xây dựng một team phát triển bền vững, đó là "Hãy giúp người khác đạt được mục tiêu của họ thông qua việc đạt được mục tiêu của tổ chức". Duy nghĩ không ai là không sống cho mình trước tiên, "Nhân bất vị kỷ, thiên tru địa diệt" (đơn giản thôi, khi nhìn một tấm ảnh chụp tập thể lớp, người đầu tiên bạn tìm kiếm là ai). Bởi vậy, người Leader cần thấu hiểu và đề cao mục tiêu cá nhân của từng người.
Nếu bạn muốn kiếm tiền, hãy giúp team tăng doanh số. Nếu bạn muốn học bán hàng, hãy trở thành người bán hàng tích cực nhất team. Nếu bạn muốn mở rộng mối quan hệ, hãy chia sẻ giá trị cho thật nhiều người. Nếu bạn muốn tạo nhân hiệu, hãy hoàn thành xuất sắc vai trò của mình, gây tầm ảnh hưởng và vươn lên vị trí bạn muốn có trong team. Nếu bạn muốn điều gì, hãy để team giúp bạn...
Một câu nói nổi tiếng của chuyên gia bán hàng thế giới - Zig Ziglar, đó là "Bạn sẽ có tất cả những gì bạn muốn nếu bạn giúp khách hàng đạt được những gì họ muốn"!
Khả năng của người Leader
Tiếp theo, vậy theo bạn điều gì khiến cho nhiều người theo một người? Chẳng nhẽ người Leader đó phải giỏi toàn diện, có thể giúp giải quyết mọi vấn đề của thành viên để thu hút họ đến với mình hay sao?... Duy không nghĩ vậy. Ngồi ngẫm lại quãng thời gian hoạt động ở RC, "Điều gì khiến mình tâm huyết với nơi đó suốt 5 tháng trời", và Duy đúc kết ra điều sau. Nếu muốn trở thành Leader, hãy rèn giũa các yếu tố sau đây:
- Tạo ra tầm nhìn: Đó là một ý tưởng, một mục tiêu, định hướng, kế hoạch cho tương lai, có thể trong 2, 5 hay 10 năm. Nó phải thực tế và (điều quan trọng nhất) phải đủ hấp dẫn để khiến các thành viên trong team tâm huyết theo đuổi. Hãy thường xuyên nhắc đến và truyền cảm hứng về tầm nhìn này để họ tin tưởng, thậm chí nó sẽ dần trở thành tầm nhìn của chính họ.
- Có hiểu biết chuyên môn nhất định: Bên cạnh việc vẽ ra định hướng và kết nối các nguồn lực để đạt được mục tiêu, người Leader cần không ngừng tự trau dồi kiến thức của từng lĩnh vực mà team mình cần. Phải biết công việc ấy phức tạp, khó khăn ở điểm nào để hỗ trợ thành viên phụ trách (chứ nếu chỉ biết giao nhiệm vụ và quan tâm đến kết quả thì đó là người quá... tầm thường).
- Xây dựng văn hóa: Một tổ chức dù nhỏ (như câu lạc bộ) hay lớn (như tập đoàn) đều cần có văn hóa - là linh hồn của tổ chức. Người Leader cần hiểu rõ tính chất công việc và thống nhất được văn hóa trong team của mình sao cho phù hợp với sứ mệnh và mục tiêu chung. Và đương nhiên, văn hóa không phải là mấy dòng chữ trên giấy A4 được treo trên tường mà nó phải được thể hiện trong từng hoạt động của team, trong từng thành viên, đặc biệt là người Leader.
- Quy tụ những người phù hợp: Đừng ngại ngần cắt tỉa một cành sâu để giữ cho cây phát triển xanh tốt. Sẽ có những người bạn đưa vào team trước khi nhận ra họ không phải người phù hợp, có thể về cá tính, mục tiêu hay năng lực... Thẳng thắn nói chuyện, và nếu không có sự thay đổi, hãy mời họ rời khỏi chuyến đi của bạn. Đừng để vì một người không đáng khiến cả tập thể bị lung lay, dao động tinh thần.
Lãnh đạo hay chỉ đạo?
Quay trở lại tiêu đề bài viết hôm nay, nhiều người hỏi "Đâu là sự khác nhau giữa 2 từ này?" và "Nên chú trọng vào yếu tố nào hơn?". Có thể mỗi người có một góc nhìn riêng, còn quan điểm của Duy là trong một tổ chức phải luôn tồn tại song song cả 2 điều này (cụ thể hơn là 2 người sở hữu 2 tính cách này). Tại sao? Vì cái gì cũng có hai mặt của nó.
- LÃNH ĐẠO: Người lãnh đạo là người vô cùng khéo léo trong giao tiếp, có khả năng truyền cảm hứng, động lực làm việc tuyệt vời. Họ đề cao tính tự giác, chủ động, khích lệ sự sáng tạo của từng cá nhân. Trong việc giải quyết mâu thuẫn, họ luôn coi trọng "tình" hơn "lý", sẵn sàng vị tha cho khuyết điểm của người khác. Họ luôn thể hiện sự quan tâm chân thành đối với mọi người vì họ hiểu tâm lý con người rằng "Tôi không cần biết anh tài giỏi thế nào cho đến khi tôi biết anh quan tâm thế nào với tôi". Họ có khả năng dự đoán, tạo ra sứ mệnh, tầm nhìn và biết cách khơi gợi đam mê của thành viên để cùng nhau đạt được điều đó. Và điều quan trọng nhất của người lãnh đạo, đó là họ chịu trách nhiệm 100% cho mọi vấn đề trong team của mình.
- CHỈ ĐẠO: Người chỉ đạo (hay quản lý) thì ngược lại, họ tỏ ra sự "cứng" và sành sỏi trong giao tiếp. Tính cách của họ là sự nghiêm túc, làm việc bằng sự áp lực. Họ muốn người bên dưới mình tuân thủ chặt chẽ các quy định và làm việc theo khuôn mẫu có sẵn. Họ quản trị con người bằng tính kỷ luật, xử lý mâu thuẫn dựa trên "lý" nhiều hơn "tình". Không quan tâm cách thức, họ chỉ quan tâm đến mục tiêu của tổ chức và kết quả cuối cùng. Họ tạo động lực bằng thưởng phạt rõ ràng. Nếu trong team có vấn đề, họ sẽ quy trách nhiệm "đúng người, đúng tội, đúng pháp luật". Ngoài ra, người chỉ đạo thường là những người thực tế, không mường tượng những thứ xa xôi, nhưng lại xuất sắc trong việc đề ra mục tiêu và thiết lập quy trình cụ thể.
Nếu chỉ có người lãnh đạo, mặc dù các thành viên sẽ cảm thấy vui vẻ, thoải mái, tràn đầy năng lượng nhưng rất dễ làm việc theo cảm hứng vì không có sự ràng buộc gì. Nếu chỉ có người chỉ đạo thì mọi người trong team sẽ làm việc "cho xong" trách nhiệm thôi, với một tâm thế gò bó, áp lực, khó chịu. Bởi vậy, chỉ khi team có cả 2 nhân tố quan trọng này và 2 ông ngồi lại cùng nhau bàn bạc, phân quyền hạn và trách nhiệm của từng người thì team mới thực sự là trọn vẹn. Cá nhân Duy thì luôn coi trọng yếu tố con người lên hàng đầu, bởi học quản trị đủ thứ suy cho cùng đều hướng đến quản trị nhân sự. Trên đây là những hiểu biết, quan điểm của Duy về việc xây dựng đội nhóm. Cảm ơn mọi người đã dành thời gian ủng hộ bài viết!